رفتن به محتوای اصلی

چطور بدون کارخانه در ترکیه کسب‌وکار صادراتی راه بیندازیم؟

چطور بدون داشتن کارخانه در ترکیه یک کسب‌وکار صادراتی راه بیندازم؟

آخرین به‌روزرسانی: ۱۸ نوامبر ۲۰۲۶

پاسخ کوتاه

بدون کارخانه هم می‌شود از ترکیه صادر کرد: شرکت بازرگانی کالای آماده را از تولیدکنندگان ترکیه می‌خرد و به نام خودش صادر می‌کند. آنچه لازم است یک شرکت ثبت‌شده است، با سرمایهٔ دست‌کم ۵۰٬۰۰۰ لیر ترکیه برای شرکت با مسئولیت محدود و ۲۵۰٬۰۰۰ لیر برای شرکت سهامی[۱]، به‌علاوهٔ شمارهٔ مالیاتی و ثبت در سامانهٔ مرکزی MERSİS[۲]. در این مدل هر شکایت یا ادعای خسارت خریدار متوجه شماست، نه کارخانه؛ پس کار اصلی انتخاب و سنجیدن تولیدکننده است.

این مدل چطور کار می‌کند و ریسکش با کیست

شرکت بازرگانی میان تولیدکنندهٔ ترک و خریدار خارجی قرار می‌گیرد: خریدار را پیدا می‌کند، بر سر قیمت و تحویل با او توافق می‌کند، کالا را از یک یا چند کارخانه می‌خرد و به نام خودش می‌فرستد. کارخانه به شما فاکتور می‌دهد و شما به خریدار.

قرارداد میان شما و خریدار است. اگر محموله دیر برسد، کسری داشته باشد یا ایراد داشته باشد، پاسخ‌گوی اول شمایید، حتی اگر مقصر کارخانه باشد. اگر هم پول کارخانه را پیش از رسیدن پول خریدار بپردازید، این فاصله را سرمایهٔ خودتان پر می‌کند. پیش از اولین سفارش این سه را مکتوب کنید:

  • سفارش خرید به کارخانه، با همان مشخصات فنی و موعد تحویلی که به خریدار قول داده‌اید؛
  • شرط بازرسی پیش از بارگیری، به دست خودتان یا یک شرکت بازرسی؛
  • شرایط پرداختی با خریدار که اگر پولش دیر رسید، نقدینگی‌تان تاب بیاورد.

ثبت شرکت برای اتباع خارجی

اشخاص و شرکت‌های خارجی با همان قواعدی در ترکیه شرکت ثبت می‌کنند که سرمایه‌گذار داخلی. فرد خارجی اول از ادارهٔ مالیات شمارهٔ مالیاتی می‌گیرد و آن را در MERSİS ثبت می‌کند؛ بعد شرکت در همین سامانه با اساسنامه‌ای به زبان ترکی تأسیس می‌شود و ۰٫۰۴ درصد سرمایه به سازمان رقابت پرداخت می‌شود[۲]. وزارت تجارت ترکیه راهنمای تأسیس شرکت را به ترکی، انگلیسی، عربی، چینی، روسی و اسپانیایی منتشر کرده است[۳]؛ نسخهٔ فارسی ندارد.

انتخاب اصلی میان شرکت با مسئولیت محدود (Ltd.) و شرکت سهامی (A.Ş.) است. هر دو را یک نفر هم به‌تنهایی می‌تواند تأسیس کند و شرکت با مسئولیت محدود حداکثر ۵۰ شریک دارد[۱]. بنگاه تجاری شخص حقیقی (gerçek kişi ticari işletmesi) هم هست، اما فقط یک موضوع فعالیت می‌تواند داشته باشد و فعالیت دوم بنگاهی جداگانه با نامی متمایز می‌خواهد[۴]. اگر قصد دارید در چند رشته کار کنید، این محدودیت را از اول در نظر بگیرید.

اتحادیهٔ صادرکنندگان و مدارکی که به نام شما صادر می‌شود

اتحادیه‌های صادرکنندگان ترکیه، که بر پایهٔ گروه کالا و منطقه سازمان یافته‌اند، زیر چتر مجلس صادرکنندگان ترکیه (TİM) کار می‌کنند و TİM چهارده دبیرخانهٔ کل آن‌ها را نام می‌برد[۵]. با استعلام عضویت TİM می‌شود با شمارهٔ مالیاتی یک شرکت دید عضو کدام اتحادیه است[۶]. پیش از اولین محموله از دبیرخانهٔ کل مربوط به کالایتان بپرسید از شرکتی که بدون تولید صادر می‌کند چه می‌خواهد. هر اتحادیهٔ صادرکنندگان در Birlesa صفحه‌ای با مشخصات خودش دارد.

کالایی که از ترکیه خارج می‌شود با اظهارنامهٔ گمرکی صادرات به گمرک اعلام می‌شود و صادرات، جز ممنوعیت‌ها و محدودیت‌هایی که قانون و موافقت‌نامه‌ها تعیین کرده‌اند، آزاد است[۷]. گواهی مبدأ را اتاق‌ها وقتی صادر می‌کنند که کشور واردکننده آن را بخواهد و برای هر صادراتی الزامی نیست[۸]. سه ابزار پلتفرم به پرسش‌های اول جواب می‌دهند:

از خود کارخانه بخرید، نه از واسطه

حاشیهٔ سود شما به این بسته است که از جایی بخرید که کالا را می‌سازد. فهرست تولیدکنندگان و کارخانجات در Birlesa ۷۵٬۴۵۳[۹] شرکت دارد، اما این فهرست بر فعالیت تولیدی ثبت‌شده در سوابق رسمی یا بر اظهار خود شرکت تکیه دارد. شمار تولیدکنندگانی که گزارش ظرفیت یا گواهی ثبت صنعتی تأییدشده تولیدی بودنشان را ثابت کرده باشد ۰[۱۰] است.

پس هر دو سند را از کارخانه بخواهید. گزارش ظرفیت نشان می‌دهد کارخانه چه مقدار می‌تواند تولید کند و از تاریخ تأیید دو سال معتبر است[۱۱]. گواهی ثبت صنعتی پس از بازدید در محل صادر می‌شود و هر محل تولید درخواست جداگانه می‌خواهد[۱۲]. راهنمای تولیدکننده یا واسطه؟ خواندن این دو سند را توضیح می‌دهد و راهنمای مقایسهٔ تأمین‌کنندگان برای بار کانتینری سنجیدن چند کارخانه برای یک سفارش را.

Birlesa هر شرکت را با فهرست‌های تحریم آمریکا، اتحادیهٔ اروپا و بریتانیا هم می‌سنجد: در شمارش ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶ با فهرست‌های ۱۴ نوامبر، ۵۹۸٬۲۵۱[۱۳] شرکت با هیچ‌کدام تطبیق نداشتند. این فهرست‌ها و نسخه‌شان در صفحهٔ منابع آمده است.

این رشته در ترکیه پرشمار است: فقط در استانبول ۱۱٬۶۳۰[۱۴] شرکت با کد فعالیت عمده‌فروشی غیرتخصصی (NACE 46.90) در فهرست Birlesa هستند؛ این کدها از سوابق اعضای اتاق بازرگانی استانبول آمده است.

چه چیزی حاشیهٔ سود را می‌خورد

Birlesa قیمت کارخانه‌ها را ندارد و نمی‌تواند بگوید یک کالا چقدر برایتان سود می‌گذارد. اما هزینه‌های میان قیمت کارخانه و قیمتی را که خریدار می‌پردازد این‌طور می‌توانید بسنجید:

  • شرط تحویل. قواعد اینکوترمز® یازده اصطلاح سه‌حرفی‌اند که کارها، هزینه‌ها و ریسک‌ها را میان فروشنده و خریدار تقسیم می‌کنند[۱۵]. شرط تحویل خریدتان از کارخانه و شرط فروشتان به خریدار را کنار هم بگذارید: هر هزینه‌ای که میان این دو می‌افتد، مثل کرایه و بیمه از کارخانه تا محل تحویل به خریدار، با شماست و باید در قیمت بیاید.
  • قیمت تمام‌شده در مقصد. ابزار قیمت تحویل در مقصد کرایه، بیمه، حقوق گمرکی و مالیات بر ارزش افزودهٔ واردات را به قیمت کالایی که می‌نویسید اضافه می‌کند. خریداری که قیمت تمام‌شدهٔ بالایی ببیند، قیمت شما را پایین می‌کشد.
  • مدت پرداخت. هفته‌های میان پرداخت به کارخانه و دریافت پول از خریدار هزینه دارد؛ آن را در قیمت حساب کنید.

حمایت‌های صادراتی دولت

ترکیه بر پایهٔ مصوبهٔ 5973 دربارهٔ حمایت‌های صادراتی و مصوبهٔ 5986 دربارهٔ حمایت از صادرات الکترونیکی به صادرکنندگان کمک می‌کند. برنامه‌ها شامل مدارک ورود به بازار، ثبت علامت تجاری در خارج، تحقیقات بازار خارجی، نمایشگاه‌های خارجی و هیئت‌های تجاری است و سقفشان هر سال در ژانویه به‌روز می‌شود[۱۶]. صفحهٔ حمایت‌های صادراتی دولت برنامه‌ها را با نرخ و سقفشان نشان می‌دهد؛ پیش از آنکه حمایتی را در قیمت حساب کنید، شرایطش را بخوانید.

پرسش‌های رایج

آیا تبعهٔ خارجی می‌تواند تنها مالک شرکت باشد؟

بله. اتباع خارجی با همان قواعد سرمایه‌گذار داخلی شرکت ثبت می‌کنند[۲] و شرکت با مسئولیت محدود یا سهامی را یک نفر هم به‌تنهایی می‌تواند تأسیس کند[۱].

آیا هر محموله گواهی مبدأ لازم دارد؟

نه. اتاق‌ها آن را وقتی صادر می‌کنند که کشور واردکننده بخواهد[۸]. صفحهٔ مدارک صادرات به تفکیک کشور نشان می‌دهد هر بازار چه می‌خواهد.

اولین خریداران را از کجا پیدا کنم؟

راهنمای پیدا کردن خریدار خارجی دربارهٔ واردکنندگان خارجی، مناقصه‌های باز برای شرکت‌های ترک و درخواست‌های خریداران است. در Birlesa ۸۴٬۴۹۶[۱۷] فرصت باز از همهٔ انواع، همراه با پیش‌بینی‌ها، ثبت است؛ فرصت‌های صادراتی آن‌هایی‌اند که خریدارشان بیرون از ترکیه است.

منابع

آمار پلتفرم هنگام باز شدن صفحه خوانده می‌شود و هر یادداشت می‌گوید چه چیزی را می‌شمارد، از کجا آمده و مربوط به چه زمانی است.

  1. ۱Ministry of Trade, 'Establishing a Company in Türkiye' (English booklet): ticaret.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ سند: ۱۲ نوامبر ۲۰۲۵. تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  2. ۲Ministry of Trade, 'Establishing a Company in Türkiye' (English booklet): ticaret.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ سند: ۱۲ نوامبر ۲۰۲۵. تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  3. ۳Ministry of Trade, booklet page: ticaret.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ سند: ۱۲ نوامبر ۲۰۲۵. تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  4. ۴İstanbul Ticaret Odası, Gerçek Kişi Ticari İşletmesi: www.ito.org.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  5. ۵TİM home page: tim.org.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  6. ۶TİM (Türkiye İhracatçılar Meclisi), Üyelik Sorgulama: tim.org.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  7. ۷Ministry of Trade, customs FAQ: İhracat: ticaret.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ سند: ۸ ژانویهٔ ۲۰۲۵. تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  8. ۸TOBB, Dolaşım ve Menşe Belgeleri; Ministry of Trade customs FAQ: Menşe: ticaret.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  9. ۹شرکت‌های فهرست تولیدکنندگان Birlesa (اعلام‌شده یا اثبات‌شده). تا ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ ساعت ۱۶:۲۰ به وقت استانبول.
  10. ۱۰فهرست شرکت‌های Birlesa، از ثبت‌ها و فهرست‌های رسمی. تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  11. ۱۱TOBB, Sanayi Müdürlüğü page: www.tobb.org.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  12. ۱۲Ministry of Industry and Technology, Sanayi Sicil Tebliği (SGM 2026/4): www.sanayi.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  13. ۱۳فهرست‌های تحریم (آمریکا، اتحادیهٔ اروپا، بریتانیا). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  14. ۱۴فهرست شرکت‌های Birlesa؛ کدهای فعالیت از سوابق اعضای اتاق بازرگانی استانبول (İTO). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  15. ۱۵ICC (International Chamber of Commerce), Incoterms® rules page: iccwbo.org(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶.
  16. ۱۶Ministry of Trade: Decisions 5973 and 5986 and the 2026 caps tables: ticaret.gov.tr(در زبانه جدید باز می‌شود). تاریخ خواندن: ۳۱ اکتبر ۲۰۲۶.
  17. ۱۷همهٔ فرصت‌های باز در Birlesa، همراه با پیش‌بینی‌ها. تا ۱۹ نوامبر ۲۰۲۶ ساعت ۱۶:۱۹ به وقت استانبول.

↵ انتخاب↑↓ حرکتesc بستن